Ronald Prins gaat stemtelsoftware controleren

8 oktober 2019

Het kabinet geeft gehoor aan pleidooi van security-expert Ronald Prins, die sinds 2018 in de Kiesraad zit en al langer hamert op het belang van onafhankelijke controle op software voor stemmentellen bij verkiezingen. Minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken) kondigt nu aan dat de Kiesraad verantwoordelijk wordt voor de digitale middelen die gebruikt worden om verkiezingsuitslagen te berekenen. Het gaat om de stemmenteller die ook moet berekenen hoe de zetelverdeling er precies uitziet.

De Kiesraad krijgt nu meer bevoegdheden van het kabinet, en wordt op den duur een 'Verkiezingsautoriteit', schrijft Ollongren in een brief aan de Kamer. Daarin evalueert de bewindsvrouw de verkiezingen voor het Europees Parlement van mei dit jaar. In juni heeft zij de Kamer al de eerste uitkomsten gestuurd van de evaluatie van de verkiezingen van provinciale staten, waterschapsbesturen, eilandsraden, kiescolleges en het Europees Parlement.

Digitale hulpmiddelen
 
Het ging toen echter om voorlopige uitkomsten wat de EP-verkiezingen betrof, geeft de minister aan: "De evaluatieonderzoeken naar de Europees Parlementsverkiezing op 23 mei jl. waren destijds nog niet volledig afgerond. Met deze brief stuur ik u de inmiddels ontvangen overige evaluatieonderzoeken." Daarbij geeft Ollongren dus ook de verbreding van de Kiesraad aan, die verantwoordelijkheden krijgt voor de digitale hulpmiddelen die worden gebruikt bij de berekening van verkiezingsuitslagen en de daaruit voortkomende verdeling van Kamerzetels.

Ronald Prins, voormalig topman van securitybedrijf Fox-IT en sinds vorig jaar lid van de Kiesraad, pleit er al langer voor om de raad de bevoegdheid te geven om te checken of er niet wordt gesjoemeld met software voor stemmentellen. Tot op heden is de Kiesraad wel eindverantwoordelijk voor landelijke verkiezingen, maar niet voor lokale en provinciale. Daar komt nu dus verandering in. De nieuwe bevoegdheden van de Kiesraad moeten wel eerst worden vastgelegd in de Kieswet, wat betekent dat het kabinet de wet zal wijzigen.

Softwarevernieuwing en uitloop
 
De software die nu wordt gebruikt om de uitslag te berekenen, de zogeheten OSV, voldoet al jaren niet. Er wordt gewerkt aan compleet nieuwe, veiligere stemtelsoftware, maar dat kost meer tijd dan gedacht. Deze vernieuwing is niet op tijd klaar voor de Tweede Kamerverkiezingen van 2021. Om de belangrijkste risico's van OSV toch het hoofd te bieden, komt er vóór de herindelingsverkiezingen van volgend jaar wel een nieuwe versie van die software.
 

Meer informatie